Σοβαρές πολιτικές και αναπτυξιακές διαστάσεις λαμβάνει η συζήτηση για την κατανομή των πόρων του ΕΣΠΑ 2021–2027 στην Περιφέρεια Ιονίων Νήσων, μετά τις δηλώσεις του πρώην Περιφερειάρχη Θεόδωρος Γαλιατσάτος στον δημοσιογράφο Σάκη Βούτο, στην εκπομπή «Το βήμα του πολίτη» του Ionian Galaxy 90.8.
Ο κ. Γαλιατσάτος εμφανίστηκε κατηγορηματικός, διαψεύδοντας όσους μιλούν για υπερβολές και περιγράφοντας μια «πρωτοφανή και ακραία» –όπως τη χαρακτήρισε– κατανομή των ευρωπαϊκών κονδυλίων, που θέτει σε δοκιμασία τη συνοχή της Περιφέρειας.
«70% στην Κέρκυρα – 30% στα υπόλοιπα νησιά»
Σύμφωνα με όσα ανέφερε, σχεδόν το 70% των διαθέσιμων πόρων του ΕΣΠΑ κατευθύνεται στην Κέρκυρα, την ώρα που Κεφαλονιά, Ιθάκη, Λευκάδα και Ζάκυνθος καλούνται να μοιραστούν μόλις το υπόλοιπο 30%. Όπως σημείωσε, ακόμη και με πληθυσμιακά κριτήρια, η Κέρκυρα αντιστοιχεί περίπου στο 50% του πληθυσμού της Περιφέρειας και όχι σε ποσοστά που αγγίζουν το 70%.
«Αυτή η απόκλιση δεν εξηγείται ούτε τεχνικά ούτε αντικειμενικά. Είναι καθαρά πολιτική επιλογή», τόνισε, αφήνοντας σαφείς αιχμές για τον τρόπο με τον οποίο λαμβάνονται οι αποφάσεις.
Ευθύνη αποκλειστικά στον Περιφερειάρχη
Ο πρώην Περιφερειάρχης ξεκαθάρισε ότι, σε αντίθεση με άλλες αποφάσεις, η κατανομή των πόρων του ΕΣΠΑ δεν περνά από το Περιφερειακό Συμβούλιο. Όπως εξήγησε, την αποκλειστική ευθύνη φέρει ο Περιφερειάρχης, ως επικεφαλής της Διαχειριστικής Αρχής, ο οποίος υπογράφει και εγκρίνει τις σχετικές αποφάσεις.
Παράλληλα, απέρριψε τα επιχειρήματα της Περιφερειακής Αρχής περί «κανονισμών» και «ανώριμων φακέλων», χαρακτηρίζοντάς τα προσχηματικά. «Η θεσμική υποχρέωση του Περιφερειάρχη είναι να βοηθά τους Δήμους να ωριμάζουν τα έργα τους. Δεν μπορείς στο τέλος να τους λες “δεν ήσασταν έτοιμοι”», υπογράμμισε, υπενθυμίζοντας την πρακτική που ακολουθήθηκε κατά τη δική του θητεία.
«Περιφέρεια δύο ταχυτήτων»
Ιδιαίτερη βαρύτητα έδωσε ο κ. Γαλιατσάτος στις συνέπειες αυτής της πολιτικής. Όπως προειδοποίησε, η άνιση κατανομή πόρων οδηγεί σε μια Περιφέρεια δύο ταχυτήτων, υπονομεύοντας στην πράξη την ενιαία λειτουργία των Ιονίων Νήσων.
Μάλιστα, εξέφρασε την ανησυχία ότι τέτοιες επιλογές «δικαιώνουν όσους λένε ότι η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων δεν μπορεί να λειτουργήσει ενιαία και πρέπει να διαλυθεί», τονίζοντας πως ένα τέτοιο ενδεχόμενο δεν θα ωφελούσε κανέναν – ούτε καν την Κέρκυρα.
Ο χρόνος πιέζει – «Ίσως η τελευταία μεγάλη ευκαιρία»
Αναφερόμενος στο χρονοδιάγραμμα, επεσήμανε ότι τα περιθώρια στενεύουν δραματικά. Το ΕΣΠΑ ολοκληρώνεται το 2027 και στη συνέχεια απομένει μόνο η φάση των απορροφήσεων. «Αν χαθούν τώρα αυτές οι ευκαιρίες, δεν θα αναπληρωθούν εύκολα», σημείωσε.
Η κρισιμότητα, όπως είπε, εντείνεται και από τις ευρωπαϊκές εξελίξεις, καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση κατευθύνεται σε αυξημένες δαπάνες εξοπλισμών, γεγονός που προοιωνίζεται ένα πολύ πιο περιορισμένο επόμενο χρηματοδοτικό πρόγραμμα. «Το σημερινό ΕΣΠΑ είναι ίσως η τελευταία μεγάλη ευκαιρία για τα νησιά μας», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ζητά συζήτηση στο Περιφερειακό Συμβούλιο
Κλείνοντας, ο Θεόδωρος Γαλιατσάτος κάλεσε την Περιφερειακή Αρχή να φέρει το ζήτημα θεσμικά στο Περιφερειακό Συμβούλιο Λογοδοσίας και όχι να περιορίζεται σε ανακοινώσεις στα κοινωνικά δίκτυα. «Εκεί πρέπει να δοθούν απαντήσεις και να αναλάβει ο καθένας τις ευθύνες του», κατέληξε.
Η παρέμβασή του επαναφέρει με ένταση στο προσκήνιο το ζήτημα της ισονομίας και της δικαιοσύνης στη χρηματοδότηση των Ιονίων Νήσων, σε μια περίοδο όπου τα περιθώρια λάθους είναι ελάχιστα και οι αποφάσεις καθορίζουν το αναπτυξιακό μέλλον των νησιών.