
Με έναν ευφάνταστο και απλό τρόπο μετρούσαν παλαιότερα στον ελλαδικό χώρο τις εβδομάδες από την Καθαρά Δευτέρα έως τη Μεγάλη Εβδομάδα: με την κυρά-Σαρακοστή. Πρόκειται για ένα παραδοσιακό «ημερολόγιο» της νηστείας, σε εποχές που τα έντυπα ημερολόγια δεν ήταν διαδεδομένα.
Στις περισσότερες περιοχές της Ελλάδας, η κυρά-Σαρακοστή ήταν μια χάρτινη ζωγραφιά που απεικόνιζε μια γυναίκα με σταυρωμένα χέρια, σύμβολο της προσευχής, χωρίς στόμα, ως ένδειξη νηστείας και εγκράτειας, και με επτά πόδια, ένα για κάθε εβδομάδα της Μεγάλης Σαρακοστής.
Κάθε Σάββατο αφαιρούσαν ένα πόδι, μετρώντας έτσι τον χρόνο που απέμενε μέχρι το Πάσχα. Το Μεγάλο Σάββατο έκοβαν και το τελευταίο, το οποίο δίπλωναν και έκρυβαν συνήθως σε ένα ξερό σύκο ή στο ψωμί της Ανάστασης. Όποιος το έβρισκε θεωρούνταν τυχερός.
Σε άλλες περιοχές, η κυρά-Σαρακοστή φτιαχνόταν από ζυμάρι (αλεύρι, νερό και αλάτι) ή από πανί γεμισμένο με πούπουλα. Ιδιαίτερη ήταν η εκδοχή στον Πόντο, όπου χρησιμοποιούσαν μια πατάτα ή ένα κρεμμύδι με επτά φτερά κότας, γνωστό ως «κουκουρά», αφαιρώντας κάθε εβδομάδα από ένα φτερό μέχρι την Ανάσταση.
Το έθιμο της κυράς-Σαρακοστής παραμένει ένα από τα παλαιότερα ελληνικά πασχαλινά έθιμα, συνδεδεμένο με τη νηστεία, την υπομονή και την πνευματική προετοιμασία.


