Ξεκίνησε η διαδικασία εγγραφών στα Νηπιαγωγεία και στα Δημοτικά Σχολεία της χώρας και πρόκειται να ολοκληρωθεί τη Δευτέρα 23 Μαρτίου 2026, σύμφωνα με τις ισχύουσες εγκυκλίους του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού.
Ο Διευθυντής Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Λασιθίου Γιώργος Μαμάκης μίλησε στην ΑΝΑΤΟΛΗ αναλυτικά για τη διαδικασία των εγγραφών και περιέγραψε τη δημογραφική εικόνα της ΠΕ Λασιθίου. Παρουσίασε τον στρατηγικό σχεδιασμό για ισόρροπη κατανομή μαθητών και τη βιωσιμότητα των σχολείων, ενώ αναφέρθηκε στις επιπτώσεις αλλά και στις ευκαιρίες που δημιουργεί η δημογραφική εξέλιξη για το σχολικό δίκτυο.
Ηλεκτρονική υποβολή
Αρχικά, ενημέρωσε ότι για το σχολικό έτος 2026-2027 «στην Ά τάξη του Δημοτικού σχολείου εγγράφονται μαθητές και μαθήτριες που συμπληρώνουν έως 31 Δεκεμβρίου 2026 την ηλικία των τεσσάρων ετών, δηλαδή παιδιά γεννημένα το 2022». Η υποβολή των αιτήσεων πραγματοποιείται κατά κύριο λόγο ηλεκτρονικά μέσω της Ενιαίας Ψηφιακής Πύλης gov.gr με δια-λειτουργικότητα συστημάτων, αυτοματοποιημένο έλεγχο στοιχείων και δυνατότητα παρακολούθησης της πορείας της αίτησης. Ο κ.Μαμάκης τόνισε ότι παράλληλα παρέχεται υποστήριξη δια ζώσης στις σχολικές μονάδες για περιπτώσεις που οι γονείς αδυνατούν να ολοκληρώσουν ηλεκτρονικά τη διαδικασία.
Θεσμικό πλαίσιο και προγραμματισμός
Αναφορικά με το θεσμικό και διοικητικό πλαίσιο ο Διευθυντής ανέφερε ότι «η διαδικασία των εγγραφών δεν αποτελεί απλή γραφειοκρατική πράξη, αλλά συνιστά κρίσιμο μηχανισμό εκπαιδευτικού προγραμματισμού, κατανομής ανθρώπινου δυναμικού, διαμόρφωσης τμημάτων, προσαρμογής κτιριακών και υλικοτεχνικών υποδομών, πρόβλεψης λειτουργικών δαπανών και μεταφορών». Πρόσθεσε ότι, η Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Λασιθίου εφαρμόζει ενιαίο πλαίσιο ελέγχου, διασταύρωσης και επεξεργασίας δεδομένων με στόχο την θεσμική συνέπεια, την διαφάνεια και την ισονομία.
Δημογραφική κάμψη και επιπτώσεις
Ένα από τα φλέγοντα ζητήματα που αναδεικνύει τακτικά η ΑΝΑΤΟΛΗ είναι μεταξύ άλλων και το Δημογραφικό. Ο Διευθυντής εξήγησε ότι «η φετινή διαδικασία εγγραφών πραγματοποιείται σε ένα ιδιαίτερα απαιτητικό δημογραφικό περιβάλλον κάμψης για την ΠΕ Λασιθίου».
Τα στοιχεία της τελευταία εξαετίας αποτυπώνουν σαφή μείωση των εγγραφών στην Α΄ Δημοτικού, η οποία ανέρχεται σε -11,1%.
Ο κ.Μαμάκης περιέγραψε την εικόνα ανά Δήμο: Στο Δήμο Αγίου Νικολάου μείωση της τάξεως του -10,2% , στο Δήμο Ιεράπετρας -8,2%, στο Δήμο Σητείας -17%. Στο Δήμο Οροπεδίου Λασιθίου -53%, όπου και σημείωσε ότι αναμένεται σημαντική ανάκαμψη των εγγραφών για το νέο έτος.
Η μείωση αυτή επηρεάζει την βιωσιμότητα ακόμη και των μεγάλων σχολικών μονάδων και αυξάνει τον κίνδυνο δημιουργίας πληθωρικών τμημάτων. Παράλληλα η μείωση αυτή μεταβάλλει τη γεωγραφική κατανομή μαθητικού πληθυσμού και επηρεάζει τον αριθμό των θέσεων εργασίας των εκπαιδευτικών. Συμπλήρωσε ότι «η ανεξέλεγκτη συγκέντρωση μαθητών σε συγκεκριμένα σχολεία δημιουργεί υπερπληθή τμήματα, πίεση σε υποδομές, ανισότητες εντός της ίδιας αστικής περιοχής και σταδιακή αποδυνάμωση γειτονικών σχολείων».
Ισόρροπη κατανομή
Ο ίδιος θεωρεί πάντως ότι «η Διεύθυνση Π.Ε. Λασιθίου προσεγγίζει το ζήτημα με όρους στρατηγικού σχεδιασμού και όχι συγκυριακής διαχείρισης έχοντας ήδη προβεί σε αναλυτική επεξεργασία των δεδομένων και έχοντας διαμορφώσει πλαίσιο διαχείρισης που στοχεύει στη διατήρηση βιώσιμων και παιδαγωγικά λειτουργικών σχολικών μονάδων, στην αποφυγή υπερσυγκέντρωσης μαθητών σε συγκεκριμένα σχολεία, στην προστασία μονάδων με οριακό αριθμό εγγραφών, αλλά και στη διασφάλιση ισορροπημένων τμημάτων».
Υπογράμμισε ότι ιδιαίτερη μέριμνα λαμβάνεται στις πόλεις Αγίου Νικολάου, Ιεράπετρας και Σητείας με σκοπό η κατανομή να είναι ισόρροπη και να μην δημιουργούνται έντονες ανισότητες μεταξύ σχολικών μονάδων της ίδια περιοχής. Συμπλήρωσε ότι η ανεξέλεγκτη συγκέντρωση μαθητών σε ορισμένα σχολεία θα οδηγούσε σε αποδυνάμωση άλλων και σε διατάραξη της συνολικής ισορροπίας του σχολικού δικτύου.
Με τεκμηριωμένη διαδικασία
Διευκρίνισε ωστόσο, πως το σχολείο υποβολής αίτησης δεν ταυτίζεται κατ’ ανάγκη με το σχολείο τελικής φοίτησης. Ενημέρωσε ότι η οριστική κατανομή πραγματοποιείται μετά την ολοκλήρωση των εγγραφών, βάσει διαθέσιμων θέσεων με κριτήριο την ισορροπία του δικτύου, αλλά και σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο. Τόνισε ότι η διαδικασία είναι τεκμηριωμένη και διοικητικά ελεγχόμενη.
Ο Διευθυντής υπογράμμισε ότι «η δημογραφική διαχείριση δεν αναιρεί τον κοινωνικό ρόλο της εκπαίδευσης. διασφαλίζεται πλήρως η εφαρμογή των προβλέψεων για μαθητές από ευάλωτες ομάδες, προερχόμενους από το εξωτερικό, με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες αλλά και αδέλφια στην ίδια ή συστεγαζόμενη μονάδα. Η ισότιμη πρόσβαση αποτελεί αδιαπραγμάτευτη αρχή».
Παράλληλα σχολίασε ότι κάθε αίτηση εξετάζεται με διοικητική διαφάνεια, τεκμηρίωση και θεσμική συνέπεια.
Ο ρόλος των γονέων
Ο κ. Μαμάκης επεσήμανε ότι η κατανομή μαθητών δεν είναι μόνο διοικητική πράξη, αλλά υπεύθυνη στάση από το σύνολο της εκπαιδευτικής κοινότητας. Σχολίασε ότι σε ένα περιβάλλον δημογραφικής συρρίκνωσης η ατομική επιλογή σχολείου επηρεάζει τα βιωσιμότητα των σχολείων, αλλά και την ποιότητα των τμημάτων. Σε αυτό το πλαίσιο ο Διευθυντής ζητά τη συνεργασία των γονέων! Σχολίασε ότι ιδίως εντός των πόλεων του Νομού, οι αποστάσεις μεταξύ των σχολικών μονάδων δεν είναι μεγάλες και ανέφερε ότι σε αρκετές περιπτώσεις πρόκειται για μερικές δεκάδες μέτρα επιπλέον διαδρομής.
Υπογράμμισε πως αξίζει τον κόπο ένα παιδί να διανύσει μια μικρή επιπλέον απόσταση εφ’ όσον αυτό σημαίνει ότι θα φοιτήσει σε ολιγομελές και λειτουργικό τμήμα και σε ένα περιβάλλον με σταθερότητα και παιδαγωγική ισορροπία. Παράλληλα τόνισε ότι η επιλογή αυτή συμβάλει ταυτόχρονα στη διατήρηση της βιωσιμότητας όλων των σχολικών μονάδων της πόλης. Σημείωσε ότι «η διατήρηση ισορροπημένων τμημάτων δεν υπηρετεί μόνο τον οργανωτικό σχεδιασμό, αλλά ενισχύει τις συνθήκες μάθησης και προστατεύει τη σταθερότητα του σχολικού δικτύου». Συμπερασματικά ανέφερε ότι «μια μικρή επιπλέον απόσταση μετακίνησης μπορεί να διασφαλίσει ένα ολιγομελές τμήμα, καλύτερες συνθήκες μάθησης, σταθερό εκπαιδευτικό περιβάλλον. Η συλλογική υπευθυνότητα λειτουργεί υπέρ όλων!».
Ευκαιρίες μέσα από την δημογραφική κάμψη
Επεσήμανε ότι παρά την μείωση των αριθμών η εμπειρία των εκπαιδευτικών παραμένει ισχυρή, οι σχολικές μονάδες διαθέτουν οργανωτική ετοιμότητα, εφαρμόζουν σύγχρονες παιδαγωγικές πρακτικές και υποστηρίζονται προγράμματα καινοτομίας και συμπερίληψης.
Πρόσθεσε ότι η δημογραφική κάμψη μπορεί να αξιοποιηθεί ως ευκαιρία για βελτίωση αναλογιών μαθητών, ενίσχυση της εξατομικευμένης διδασκαλίας και ενδυνάμωσης της σχολικής κοινότητας.
Ρεαλισμός
Ανέδειξε ότι τα δεδομένα είναι απαιτητικά και η μείωση μαθητικού πληθυσμού είναι πλέον διαπιστωμένη. Ωστόσο υπογράμμισε ότι κάθε εγγραφή αποτελεί επένδυση στο μέλλον του τόπου. Επίσης ότι κάθε σχολική μονάδα παραμένει πυλώνας συνοχής και κάθε εκπαιδευτικός συμβάλει στη διατήρηση ποιοτικού δημόσιου σχολείου.
Για το σχεδιασμό της Διεύθυνσης Π.Ε. Λασιθίου σημείωσε πως βασίζεται σε αναλυτική επεξεργασία δεδομένων, προληπτική διαχείριση, θεσμική υπευθυνότητα και στρατηγική σταθερότητας.
Κάλεσμα προς τους γονείς
Ο κ. Μαμάκης κάλεσε όλους τους γονείς να ολοκληρώσουν έγκαιρα τη διαδικασία έως 23 Μαρτίου 2026. Παράλληλα τους παρότρυνε να αξιοποιήσουν την ηλεκτρονική πλατφόρμα, να συνεργαστούν με τις σχολικές μονάδες και να στηρίξουν την ισόρροπη κατανομή μαθητών.
Ανέδειξε το γεγονός ότι η συνεργασία όλων αποτελεί προϋπόθεση για δίκαιο εκπαιδευτικό σχεδιασμό, βιώσιμο σχολικό δίκτυο και ποιοτική δημόσια εκπαίδευση».
Υπογράμμισε ότι «το δημόσιο σχολείο του Λασιθίου παραμένει σταθερός πυλώνας γνώσης, κοινωνικής συνοχής και αναπτυξιακής προοπτικές.
Με ρεαλισμό, υπευθυνότητα και συγκρατημένη αισιοδοξία προετοιμάζουμε το νέο σχολικό έτος, ώστε να ξεκινήσει με ισορροπία, σταθερότητα και παιδαγωγική επάρκεια».
ΣΟΦΙΑ ΣΦΑΚΙΑΝΑΚΗ