Εκτενή και πολιτικά φορτισμένη αναφορά στη Συμφωνία των Πρεσπών πραγματοποίησε ο Αλέξης Τσίπρας, στο περιθώριο της παρουσίασης του βιβλίου του Λεωνίδα Μακρή με τίτλο «Γιάννης Μπουτάρης: η πολιτική αλλιώς». Η τοποθέτησή του δεν περιορίστηκε σε μια απλή αναδρομή, αλλά επεκτάθηκε σε συνολικότερη αποτίμηση του πολιτικού συστήματος, επαναφέροντας αιχμηρές αιτιάσεις για τις παθογένειές του.
Στο επίκεντρο της παρέμβασής του βρέθηκε η προσωπικότητα του Γιάννη Μπουτάρη, τον οποίο χαρακτήρισε ως μια ξεχωριστή μορφή που άφησε βαθύ αποτύπωμα όχι μόνο στη Θεσσαλονίκη, αλλά και συνολικά στη δημόσια ζωή της χώρας. Ο πρώην πρωθυπουργός στάθηκε ιδιαίτερα στη στάση του Μπουτάρη απέναντι σε κυρίαρχες αντιλήψεις που, όπως υπογράμμισε, για χρόνια διαμόρφωναν την εικόνα της πόλης.
Ειδικότερα, επισήμανε ότι ο πρώην δήμαρχος κινήθηκε αντίθετα προς στερεότυπα εθνικισμού και συντηρητισμού, τα οποία είχαν ριζώσει στην τοπική κοινωνία. Παράλληλα, ανέδειξε με συνέπεια το πολυπολιτισμικό παρελθόν της Θεσσαλονίκης, φωτίζοντας τον ρόλο της εβραϊκής κοινότητας – που εξοντώθηκε κατά τη διάρκεια του Ολοκαύτωμα – αλλά και τη συμβολή των μουσουλμανικών πληθυσμών στη διαμόρφωση της ιστορικής και πολιτιστικής ταυτότητας της πόλης.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε και στη στρατηγική επιλογή του Γιάννη Μπουτάρη να προωθήσει μια πιο εξωστρεφή και θετική ατζέντα στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, καθώς και στη στάση του απέναντι στη Συμφωνία των Πρεσπών. Ο Αλέξης Τσίπρας υπογράμμισε ότι σε εκείνη την κρίσιμη συγκυρία ο Μπουτάρης επέδειξε «το μεγαλύτερο θάρρος και τη μεγαλύτερη αποφασιστικότητα».
Με προσωπικό τόνο, ο πρώην πρωθυπουργός μοιράστηκε μια χαρακτηριστική συνομιλία που είχαν στη Θεσσαλονίκη, παρουσία και του συγγραφέα του βιβλίου. Όπως αφηγήθηκε:
«Αυτή δεν ήταν καθόλου εύκολη απόφαση όταν μιλάμε για τη Θεσσαλονίκη. Δεν θα ξεχάσω μια συζήτηση που κάναμε οι δυο μας, με τον Λεωνίδα ανάμεσά μας, στο γραφείο μου στη Θεσσαλονίκη. Οταν με ρώτησε: “Ρε συ πρόεδρε, είσαι σίγουρος ότι θα το αντέξεις; Εδώ οι δικοί μου και κάνουν τις πάπιες”. Του απάντησα ότι δεν αξίζει να είμαι σε αυτή τη θέση και να μην το τολμήσω. Και τότε σαν να έλαμψε το πρόσωπό του. “Προχώρα ρε, κι εγώ θα το στηρίξω όσο μπορώ”».
Στη συνέχεια, ο Αλέξης Τσίπρας τοποθέτησε τη Συμφωνία των Πρεσπών σε ένα ευρύτερο πολιτικό και ιδεολογικό πλαίσιο, υποστηρίζοντας ότι αποτέλεσε σαφή γραμμή διαχωρισμού ανάμεσα σε διαφορετικές αντιλήψεις για τον πατριωτισμό και την πολιτική ευθύνη. Όπως σημείωσε:
«Θέλω απλά να θυμίσω ότι σε αυτή τη μάχη, που αποτέλεσε μια από τις πιο κλασικές διαχωριστικές γραμμές ανάμεσα στον πατριωτισμό και την πατριδοκαπηλία, ανάμεσα στην πρόοδο και τη συντήρηση, κάποιοι επιλέξαμε με κόστος την προοδευτική και την πατριωτική τοποθέτηση».
Συνεχίζοντας στο ίδιο πνεύμα, άσκησε κριτική σε πολιτικές δυνάμεις που – όπως είπε – επέλεξαν διαφορετικό δρόμο:
«Και κάποιοι, όχι μόνο από τη Δεξιά, επέλεξαν την ψηφοθηρία και την πατριδοκαπηλία. Ο Μπουτάρης ήταν ένας από εμάς. Είδε λοιπόν τις Πρέσπες ως ένα μεγάλο βήμα προς την κατεύθυνση αυτή. Γιατί οι Πρέσπες έλυναν ένα μεγάλο πρόβλημα, που δεν είχε να κάνει μόνο με τη Βόρεια Μακεδονία. Αλλά και με τον ρόλο της Ελλάδας στα Βαλκάνια ως δύναμης ειρήνης και προόδου. Και άρα με ένα καινούργιο και ελπιδοφόρο ρόλο της αγαπημένης του Θεσσαλονίκης».
Η παρέμβαση του πρώην πρωθυπουργού δεν περιορίστηκε στο παρελθόν, αλλά επεκτάθηκε σε μια συνολική αποτίμηση της σημερινής κατάστασης του πολιτικού συστήματος. Με αιχμηρή γλώσσα, καταλόγισε αδυναμία πειθούς και παραγωγής ουσιαστικών πολιτικών αποτελεσμάτων:
«Οταν μάλιστα η κοινωνική ιδιοτέλεια συνοδεύεται από την αδελφή της, τη διαφθορά, τότε ο φαύλος κύκλος της παράλυσης παράγει σοβαρές απειλές για την ασφάλεια, την οικονομία, την ίδια τη χώρα».
Με αυτή την τοποθέτηση, ο Αλέξης Τσίπρας επιχείρησε να συνδέσει τη συζήτηση για τη Συμφωνία των Πρεσπών και τη στάση πολιτικών προσώπων όπως ο Γιάννης Μπουτάρης, με τα ευρύτερα ζητήματα λειτουργίας της δημοκρατίας και της πολιτικής ευθύνης στη σύγχρονη Ελλάδα.