Μετά από μήνες αναμονής και αβεβαιότητας, ξεκίνησε επιτέλους η ουσιαστική οικονομική ανακούφιση για χιλιάδες παραγωγούς που είδαν τις καλλιέργειές τους να καταστρέφονται ολοκληρωτικά το φθινόπωρο του 2023. Ο ΕΛΓΑ προχώρησε σήμερα, 23 Δεκεμβρίου, στην καταβολή της προκαταβολής αποζημιώσεων για τις ζημιές στο φυτικό κεφάλαιο που προκάλεσαν οι ακραίες πλημμύρες Daniel και Elias, ανοίγοντας τον δρόμο για την τελική εκκαθάριση των ενισχύσεων μέσα στο επόμενο διάστημα.
Η συγκεκριμένη πληρωμή αφορά το 60% των εγκεκριμένων πορισμάτων και αντιστοιχεί σε ένα ιδιαίτερα σημαντικό ποσό, που ξεπερνά τα 34,3 εκατομμύρια ευρώ. Πρόκειται για χρήματα που κατευθύνονται άμεσα στους λογαριασμούς των παραγωγών, δίνοντάς τους τη δυνατότητα να ξεκινήσουν –ή να συνεχίσουν– τις απαραίτητες εργασίες αποκατάστασης των καλλιεργειών τους, σε μια περίοδο που τα οικονομικά περιθώρια παραμένουν εξαιρετικά περιορισμένα.
Τι σημαίνει στην πράξη η προκαταβολή
Η προκαταβολή αυτή δεν αποτελεί την τελική αποζημίωση. Αντιθέτως, λειτουργεί ως «γέφυρα» ρευστότητας μέχρι να ολοκληρωθεί ο πλήρης κύκλος των ελέγχων και των αποκαταστάσεων. Το υπόλοιπο 40% των δικαιούμενων ποσών θα καταβληθεί σε δεύτερο χρόνο, αφού οι παραγωγοί ολοκληρώσουν τις προβλεπόμενες παρεμβάσεις στο φυτικό τους κεφάλαιο και πιστοποιηθεί από τους γεωπόνους του Οργανισμού ότι τηρήθηκαν όλες οι προϋποθέσεις που ορίζει το ισχύον θεσμικό πλαίσιο.
Με απλά λόγια, όποιος αγρότης προχωρήσει έγκαιρα στις εργασίες επαναφοράς των καλλιεργειών του και δηλώσει την ολοκλήρωσή τους, μπορεί να περιμένει τη γρήγορη ενεργοποίηση της τελικής πληρωμής. Σύμφωνα με τις διαβεβαιώσεις του ΕΛΓΑ, οι υπηρεσίες του βρίσκονται σε πλήρη ετοιμότητα ώστε να μην υπάρξουν νέες καθυστερήσεις στη σύνταξη των πορισμάτων και στην εκκαθάριση των αποζημιώσεων.
Μήνυμα προς τους παραγωγούς: «Δηλώστε άμεσα την αποκατάσταση»
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη συνεργασία των ίδιων των δικαιούχων. Ο Οργανισμός καλεί τους παραγωγούς να ενημερώνουν άμεσα για την ολοκλήρωση των εργασιών αποκατάστασης, ώστε να μπορούν να κινηθούν χωρίς γραφειοκρατικά εμπόδια οι διαδικασίες ελέγχου. Όπως επισημαίνεται, κάθε καθυστέρηση στη δήλωση μεταφράζεται αυτομάτως και σε καθυστέρηση πληρωμής.
Το στοίχημα, σύμφωνα με στελέχη του αγροτικού χώρου, είναι αυτή τη φορά οι τελικές καταβολές να ολοκληρωθούν σε σαφώς συντομότερο χρόνο σε σχέση με προηγούμενες φυσικές καταστροφές, όπου οι αγρότες περίμεναν ακόμη και χρόνια για να λάβουν το σύνολο των χρημάτων που δικαιούνταν.
Παράλληλες πληρωμές για τις πυρκαγιές του 2023
Την ίδια ημέρα πραγματοποιήθηκαν και πρόσθετες πιστώσεις που αφορούν μια ξεχωριστή κατηγορία πληγέντων. Συγκεκριμένα, καταβλήθηκαν προκαταβολές σε 151 παραγωγούς οι οποίοι είχαν πληγεί από τις μεγάλες πυρκαγιές του 2023, αλλά έως σήμερα δεν είχαν αποζημιωθεί. Ο λόγος ήταν ότι οι καλλιέργειές τους δεν είχαν αποτυπωθεί στο σύστημα Copernicus, γεγονός που είχε «παγώσει» τις διαδικασίες.
Η πληρωμή αυτή βασίστηκε στο επικαιροποιημένο ψηφιακό αρχείο του ΕΛΓΑ, το οποίο διαβιβάστηκε στην Τράπεζα Πειραιώς μία ημέρα νωρίτερα, επιτρέποντας την άμεση πίστωση των ποσών.
Αναλυτικά, στο συγκεκριμένο πακέτο πληρωμών περιλαμβάνονται αποζημιώσεις ύψους 453.372 ευρώ για 63 παραγωγούς της Κοινότητας Μάκρης στον Έβρο, καθώς και ποσό 349.251,75 ευρώ για πληγέντες αγρότες στις Περιφερειακές Ενότητες Καβάλας και Φθιώτιδας. Για πολλούς από αυτούς, πρόκειται για την πρώτη ουσιαστική οικονομική στήριξη μετά την καταστροφή.
Σταθερό μήνυμα συνέχειας από τον ΕΛΓΑ
Ο ΕΛΓΑ τονίζει ότι οι πληρωμές θα συνεχιστούν με συνέπεια και προγραμματισμό, με στόχο να στηριχθούν έμπρακτα οι αγρότες που βρέθηκαν αντιμέτωποι με ακραία καιρικά φαινόμενα και φυσικές καταστροφές χωρίς προηγούμενο. Σε μια περίοδο όπου η κλιματική κρίση επηρεάζει όλο και πιο έντονα τον πρωτογενή τομέα, η ταχύτητα και η αξιοπιστία των αποζημιώσεων αποκτούν καθοριστική σημασία για την επιβίωση των αγροτικών εκμεταλλεύσεων.
Το επόμενο διάστημα αναμένεται κρίσιμο: τόσο για την ολοκλήρωση των αποκαταστάσεων όσο και για την καταβολή του υπολοίπου των αποζημιώσεων. Για τους παραγωγούς, το ζητούμενο είναι ένα: οι υποσχέσεις να μεταφραστούν σε χρήματα χωρίς νέες ανατροπές.