Χωρίς συγκεκριμένες δεσμεύσεις για τη χρηματοδότηση λιμενικών υποδομών αναχώρησε από το Ρέθυμνο ο υπουργός Ναυτιλίας Βασίλης Κικίλιας την Κυριακή. Στο περιθώριο της σύσκεψης που αφορούσε στη διαχείριση του μεταναστευτικού οι φορείς του νομού έθεσαν υπόψη του υπουργού τα αιτήματά τους για έργα που είναι αναγκαία και αφορούν στις αρμοδιότητες του υπουργείου του.
Ιδιαίτερα για το μεγάλο έργο της θωράκισης του λιμανιού του Ρεθύμνου συνολικού ύψους 17 εκ. ευρώ για το οποίο έχουν δοθεί πολλές φορές διαβεβαιώσεις ότι είναι θέμα χρόνου η ένταξή του στο ΕΣΠΑ -την τελευταία φορά μάλιστα (Δεκέμβριος 2024) και από τα χείλη του ίδιου του πρωθυπουργού αλλά και του γενικού γραμματέα του υπουργείου, ο ίδιος υπουργός δεν είχε να συνεισφέρει μια ακόμα δέσμευση. Ήταν πολύ επιφυλακτικός, χωρίς εξαγγελίες συγκεκριμένες. Ειδικότερα ερωτώμενος σχετικά από τα «Ρ.Ν.» για την τύχη του έργου που έχει πλήρεις και ώριμες μελέτες είπε: «Μου είπε ο κ. Δήμαρχος ότι η πρώτη φορά που συζητήθηκε αυτό ήταν το 2014 επί Γιούνκερ και έχουμε 2026. Κάλεσα και τον κ. Δήμαρχο και τον Πρόεδρο του Λιμενικού Ταμείου και τους ανθρώπους τους στο Υπουργείο, για να δούμε τα πλαίσια του νέου ΕΣΠΑ πώς μπορούμε να βοηθήσουμε και σε αυτό και σε μία πιθανή βυθοκόρηση και εμβάθυνση του λιμανιού και σε ό,τι άλλο υπάρχει. Η βαριά βιομηχανία είναι ο τουρισμός μας, αυτό είναι η κινητήριος δύναμη της οικονομίας μας, μαζί με τη ναυτιλία, την ακτοπλοΐα, τις υπηρεσίες και το real estate είναι λίγο ως πολύ το μεγαλύτερο κομμάτι του ΑΕΠ της χώρας, οπότε όπου χρειάζεται να παρεμβαίνουμε, θα το κάνουμε οργανωμένα, δομημένα».
Επιμείναμε στο ερώτημά μας προς τον υπουργό με δεδομένη την ωριμότητα του έργου αλλά και τις διαβεβαιώσεις που είχαν δοθεί από τον γενικό γραμματέα του υπουργείου Ναυτιλίας τον Δεκέμβριο του 2024 και οι οποίες ήταν οι εξής: «Η αποκατάσταση των λειτουργικών βαθών, επισκευής και θωράκισης του λιμένα Ρεθύμνου είναι το πιο ώριμο έργο που υπάρχει αυτή τη στιγμή στο υπουργείο Ναυτιλίας, αξίας 17,5 εκατομμυρίων ευρώ. Μέσα στο πρώτο δίμηνο του νέου χρόνου θα κατατεθεί η δημοπράτηση και πιστεύουμε ότι σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα θα έχουμε εξελίξεις. Ένα έργο, όχι μόνο λιμενικό, αλλά κυρίως ένα έργο προστασίας, γιατί είναι «ζωντανή» η θάλασσα μέσα στην πόλη. Είναι γνωστά τα προβλήματα που δημιουργούνται, άρα είναι ένα έργο που θα προστατεύσει και τη μαρίνα και το λιμάνι, αλλά και την πόλη ολόκληρη. Μάλιστα το λιμάνι μπήκε πρόσφατα στο ευρωπαϊκό δίκτυο των μεταφορών και θα μπορεί να πάρει απευθείας χρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Ένωση». Αυτό είχε πει από το Ρέθυμνο ο γενικός γραμματέας του υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, Ευάγγελος Κυριαζόπουλος, στις 12 Δεκεμβρίου του 2024.
Ο υπουργός Βασίλης Κικίλιας την Κυριακή όταν του θέσαμε υπόψη τις παραπάνω ανακοινώσεις, μας απάντησε: «Κατά τη διάρκεια της θητείας μου δύο χρόνια στην Πολιτική Προστασία και στο υπουργείο Υγείας στις πιο δύσκολες συνθήκες της πανδημίας, ό,τι ανακοίνωσα και ανέφερα ότι μπορεί να γίνει και να υλοποιηθεί, έγινε και υλοποιήθηκε. Μην μου λέτε ποιος άλλος είπε ή δεν είπε κ.λπ. Η δέσμευση ήταν να ολοκληρώσουμε το «ΑΙΓΙΣ» για την πολιτική προστασία και να έρθουμε εδώ και να οργανωθούμε και το κάναμε με τον καλύτερο δυνατό τρόπο. Τώρα είμαστε υποχρεωμένοι να τρέξουμε τους διαγωνισμούς όλους για το λιμενικό, θα έρθουν δύο σκάφη 80μετρα, ανοικτής θαλάσσης για τις νέες προκλήσεις που έχουμε στη Μεσόγειο, θα έρθουν καταδιωκτικά σκάφη 12 έως 25 μέτρα, τα οποία έχουμε ανάγκη και επιπλέον κόσμος δύο φορές, πολλά χρόνια κάνουμε προσλήψεις στο λιμενικό, σένσορες, drones, δορυφορικές λήψεις, μη επανδρωμένα σκάφη, επιφανείας και υποβρύχια και κάνουμε ό,τι μπορούμε για να βοηθήσουμε όλον αυτόν τον κόσμο. Και στο κομμάτι των υποδομών, που είναι σημαντικό και παίρνει τον χρόνο του, γιατί χρειάζονται και περιβαλλοντικές μελέτες, αδειοδοτήσεις, το master plan, ό,τι ωριμάζει και μπορεί να χρηματοδοτηθεί θα συνεχίζει να γίνεται και στο κομμάτι των γεωτρήσεων σε ό,τι έχει να κάνει με τις αφαλατώσεις, που και αυτό είναι ένα κομμάτι αρμοδιότητας του Υπουργείου μου και άλλωστε προϊόν σύσκεψης αύριο του Πρωθυπουργού με όλους τους φορείς του νησιού. Και εκεί όπου μπορούμε να βοηθήσουμε θα το κάνουμε με όλη μας την καρδιά».
Από την πλευρά του ο δήμαρχος Ρεθύμνου σε δηλώσεις του για το θέμα ανέφερε: «Βάλαμε το θέμα του μεγάλου λιμενικού έργου, ο Υπουργός κατάλαβε ότι είναι ένα έργο το οποίο έχει ωριμάσει, μάλιστα είπαμε ότι έχουν περάσει 14 χρόνια και είναι επομένως η ώρα η πολιτεία να αναλάβει την ευθύνη της. Δεν είναι μόνο ένα έργο που αφορά τη Λιμενική αναβάθμιση, αλλά ένα έργο το οποίο είναι ουσιαστικά και πολιτικής προστασίας της παλιάς πόλης.
Τα εξηγήσαμε αυτά, τα κατάλαβε ο Υπουργός, θεωρώ ότι είναι καλοπροαίρετος και ότι στην επόμενη συνάντηση που θα κάνουμε πολύ γρήγορα στην Αθήνα θα το βάλουμε το θέμα επί τάπητος και θα πάρει τον δρόμο του στο νέο ΕΣΠΑ. Είναι αδιανόητο το έργο αυτό με τόση ωριμότητα που έχει και τόση προεργασία που έχει γίνει τόσα χρόνια, να μην έχει άμεση προτεραιότητα ένταξης».
Αναφορικά με master plan, όπως είπε, ο δήμαρχος δεν υπάρχουν παρατηρήσεις από πλευράς του υπουργείου Ναυτιλίας αλλά από το υπουργείο Πολιτισμού: «Το υπουργείο Πολιτισμού έχει βάλει κάποιες αιρεσιμότητες τις οποίες τώρα επεξεργαζόμαστε με τους μελετητές, θα τις υποβάλλουμε μέχρι το σημείο που θεωρούμε ότι είναι ρεαλιστικές, διαφορετικά θα ζητήσω ξανά τη συνδρομή της υπουργού της κας Μενδώνη η οποία χαρακτηρίζεται από ένα πνεύμα ρεαλισμού και ικανότητας αξιολόγησης δεδομένων για να τα προσπεράσουμε, γιατί νομίζω ότι παρότι εξηγήσαμε επισταμένως στη συζήτηση για το master plan στους εκπροσώπους του Υπουργείου πολιτισμού γιατί προτείνουμε συγκεκριμένες λύσεις. Εκείνοι έμειναν σθεναρά στις απόψεις τους σαν να μην έχει προηγηθεί κανένας διάλογος. Εμείς στο πλαίσιο του εφικτού θα κάνουμε όποιες διορθωτικές κινήσεις μπορεί να κάνει ο μελετητής μας αλλά σε καμία περίπτωση δεν θα αναιρέσουμε τη λειτουργικότητα και τη σημαντικότητα του σχεδιασμού από μεμψιμοιρίες και ιδεοληψίες. Νομίζω ότι και σε αυτή την περίπτωση ίσως χρειαστεί η παρέμβαση της κας Μενδώνη».
Τα έργα που ζητά το Διαδημοτικό Λιμενικό Ταμείο
Ο πρόεδρος του Λιμενικού Ταμείου παρέδωσε στον υπουργό υπόμνημα με τα έργα που αποτελούν προτεραιότητα για το Ρέθυμνο.
Ειδικότερα, στο υπόμνημα αναφέρονται τα εξής:
1. Αποκατάσταση Λειτουργικών Βαθών και Θωράκιση Λιμένα
2. Λιμένας εκτός πόλεως για την εξυπηρέτηση οχληρών δραστηριοτήτων.
Ο υφιστάμενος λιμένας βρίσκεται σε άμεση γειτνίαση με το κέντρο του αστικού ιστού και την παλιά πόλη του Ρεθύμνου, που είναι περιοχή προστατευόμενη από το Υπουργείο Πολιτισμού, ενώ αποτελεί και σημαντικό τουριστικό κέντρο του νησιού. Οι συγκεκριμένες εμπορευματικές δραστηριότητες (φορτοκεφόρτωση χύδην φορτίων και διακίνηση φορτηγών οχημάτων) είναι οχληρές, έρχονται σε αντίθεση με τον χαρακτήρα της παλιάς πόλης, την τουριστική και αστική ανάπτυξη, και δημιουργούν περιβαλλοντική ρύπανση και αισθητική υποβάθμιση. Ταυτόχρονα, εξαιτίας, αφενός του περιορισμένου λειτουργικού βάθους των κρηπιδωμάτων, και αφετέρου της θέσης του εντός του αστικού ιστού της πόλης του Ρεθύμνου, καθίσταται μη βιώσιμη η οποιαδήποτε προοπτική βελτίωσης των υφιστάμενων υποδομών. Ως εκ τούτου η μεταφορά των οχληρών και επικίνδυνων εμπορικών δραστηριοτήτων σε νέα θέση εκτός αστικού ιστού κρίνεται επιτακτική.
3. Κυκλοφοριακές Ρυθμίσεις και Αιτήματα Χρηματοδότησης
4. Χρηματοδότηση Ώριμων Έργων (2026-2027)
Με το υπ’ αριθμ. 6472/26-11-2025 έγγραφό μας προς το Υπουργείο σας, έχουμε καταθέσει έναν ολοκληρωμένο πίνακα προτεινόμενων έργων προς χρηματοδότηση, τα οποία χαρακτηρίζονται από υψηλό βαθμό ωριμότητας:
Πλωτές Προβλήτες (350.000€): Προμήθεια και εγκατάσταση στο ανατολικό τμήμα για την αντικατάσταση παλαιών υποδομών, με πλήρεις περιβαλλοντικές εγκρίσεις.
Αποκατάσταση Βόρειας Πλατείας προσήνεμου μόλου (100.000€): Εργασίες για την αντιμετώπιση αστοχιών στη γένεση του προσήνεμου μόλου.
Επέκταση Δικτύων Παροχών (100.000€): Συμπλήρωση δικτύων ύδρευσης και ηλεκτροδότησης στον προσήνεμο μόλο για την εξυπηρέτηση των πλοίων.
Εξοπλισμός Ασφαλείας (100.000€): Προμήθεια προσκρουστήρων για την ασφαλή πρόσδεση.
Ενεργειακή Αναβάθμιση (100.000€): Αντικατάσταση ιστών και φωτιστικών σωμάτων με νέα τεχνολογία χαμηλής κατανάλωσης στη χερσαία ζώνη.
«Το Ρέθυμνο, ως αναπόσπαστο κομμάτι του εθνικού και διευρωπαϊκού δικτύου μεταφορών, απαιτεί τη διαρκή στήριξή σας. Η υλοποίηση των ανωτέρω διασφαλίζει ότι το λιμάνι και η πόλη μας θα παραμείνει ένας ασφαλής και λειτουργικός τουριστικός και εμπορικός προορισμός», καταλήγει το υπόμνημα.