Συγχρόνως να θυμηθούμε ότι η Τουρκία βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις με την καναδική Candu Energy και άλλες εταιρείες για σχέδια σχετικά με την κατασκευή του δεύτερου και τρίτου πυρηνικού σταθμού ηλεκτροπαραγωγής στη Σινώπη στη Μαύρη Θάλασσα και στην περιοχή της Ανατολικής Θράκης, στις Σαράντα Εκκλησιές, ενώ η Βουλγαρία (εκτός του Κοζλοντούι) εξετάζει την ανάπτυξη μικρού αρθρωτού αντιδραστήρα περίπου 300 MW, στο πλαίσιο της επέκτασης του πυρηνικού της προγράμματος
Για τον σχεδιαζόμενο πυρηνικό σταθμό στην Ανατολική Θράκη, ο Ραφαήλ Μωυσής, διατελέσας διοικητής της ΔΕΗ και πρόεδρος του Συμβουλίου Εθνικής Ενεργειακής Στρατηγικής, επισημαίνει
«ότι αδιαπραγμάτευτος στόχος της παγκόσμιας ενεργειακής στρατηγικής είναι ένα σύστημα όπου θα κυριαρχούν οι ανεξάντλητες πηγές ενέργειας, οι ΑΠΕ.
Το κατά πόσον όμως αυτές, με την εγγενή τους αδυναμία να μην παράγουν ηλεκτρισμό όλες τις ώρες του έτους, θα είναι σε θέση να καλύψουν από μόνες τους το σύνολο των παγκόσμιων ενεργειακών αναγκών, παραμένει αναπάντητο ερώτημα.
Για αυτό πολλές χώρες αναπτύσσουν παράλληλα με τις ΑΠΕ και τους πυρηνικούς αντιδραστήρες, ως πηγή ηλεκτροπαραγωγής που δεν εκπέμπει αέρια του θερμοκηπίου και είναι συνεχώς διαθέσιμη.
Στον κατάλογο αυτών των χωρών περιλαμβάνεται η Τουρκία, η οποία έχει ήδη προχωρημένο πυρηνικό πρόγραμμα και συμφώνησε με την Κίνα για την κατασκευή ενός ακόμη πυρηνικού σταθμού στην επαρχία Κιρκλαλερί της Ανατολικής Θράκης.
Η επιλογή της τοποθεσίας, κοντά στα σύνορα με την Ελλάδα και τη Βουλγαρία, αποκαλύπτει τον φιλόδοξο στόχο της γείτονας, να αποτελέσει προμηθευτή για τη διψασμένη για συνεχώς διαθέσιμο ηλεκτρισμό Δυτική Ευρώπη.
Είναι προφανές ότι όλες οι «αδυναμίες» της πυρηνικής ενέργειας υφίστανται για τη χώρα μας αν υπάρχει πυρηνικό εργοστάσιο κοντά είτε στη μια είτε στην άλλη όχθη του Έβρου. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, η πιθανότητα ατυχήματος λόγω σεισμού, εξαιρετικά μικρή ήδη στην Τουρκία, θα ήταν υπό ελληνική διαχείριση απειροελάχιστη επειδή οι Έλληνες πολιτικοί μηχανικοί είναι αποδεδειγμένα περισσότερο ικανοί να κατασκευάσουν ένα απόλυτα ασφαλές πυρηνικό οικοδόμημα. Και μπορώ να διατρέξω τον κατάλογο των «αδυναμιών» και να υποστηρίξω ότι η δική μας περιοχή θα ήταν πιο κατάλληλη επιλογή.
Γιατί λοιπόν ένα πυρηνικό εργοστάσιο ηλεκτροπαραγωγής βρίσκει φιλόξενη πατρίδα στην Ανατολική Θράκη ενώ παραμένει ανεπιθύμητο στη Θράκη την ελληνική; Ο παράγων που λειτουργεί αρνητικά για την ελληνική επιλογή είναι το κόστος.
Η διεθνής εμπειρία αποκαλύπτει ότι το κόστος της πυρηνικής ηλεκτροπαραγωγής είναι υψηλό σε χώρες όπου η κοινή γνώμη είναι αρνητική, όπου οι αποφάσεις καθυστερούν και όταν ο χρόνος κατασκευής επεκτείνεται λόγω ενστάσεων, προσφυγών και αναστολής εργασιών. Αντίθετα σε χώρες, όπου η κεντρική εξουσία αποφασίζει και διατάσσει, όλα είναι πιο οικονομικά».
Τέλος, όπως γράφει ο Κ. Κάπος στο άρθρο του «Πυρηνικά και Λουδιτισμός» στην προσπάθεια κάποιων ιδεολογικών κύκλων να μην αλλάξει απολύτως τίποτα απ’ όλα αυτά που αποδείχθηκε ότι υπήρξαν καταστροφικά για τη χώρα μας, τα τελευταία 50 χρόνια, έχει αναπτυχθεί ένας ιδιόμορφος Νεο-λουδιτισμός που αντιστέκεται σθεναρά σε κάθε επιστημονική και τεχνολογική πρόοδο, χρησιμοποιώντας επιχειρήματα, τα οποία πιο πολύ θα τα χαρακτήριζε κανείς συναισθηματικές εξάρσεις, παρά τεκμηριωμένες αντιρρήσεις.
Θα πει κανείς ότι όλα αυτά τα φαινόμενα είναι παγκόσμιας κλίμακας και έχουν να κάνουν με την ανασφάλεια που νιώθει ο μέσος άνθρωπος από την αλματώδη εξέλιξη της Τεχνολογίας και της Πληροφορίας, τις οποίες πλέον δεν είναι ικανός να παρακολουθήσει, όπως ίσως κατάφεραν οι παππούδες μας να εξοικειωθούν με τη μετάβαση από τον αραμπά στην κινητή τηλεφωνία και τους πρώτους υπολογιστές. Και τα Κοινωνικά Δίκτυα, καθώς και οι επιτήδειοι της Προπαγάνδας, επέτειναν αυτό το αίσθημα ανασφάλειας με ψευδή στοιχεία που κυμαίνονται από τα πολύ επιδέξια και αληθοφανή, έως τα εντελώς γελοία. Για όλα υπάρχει, βλέπετε, ο κατάλληλος αποδέκτης.
Τα πρόσφατα γεγονότα στο Ιράν θα λειτουργήσουν καταλυτικά στη διαδικασία λήψης αποφάσεων, σχετικά με την ενεργειακή ασφάλεια, η οποία είναι απαρέγκλιτη προϋπόθεση για την ευημερία ενός κράτους. Τα ορυκτά καύσιμα έχουν συγκεκριμένο χρονικό ορίζοντα χρήσης, συνυπολογίζοντας το απολύτως υπαρκτό πρόβλημα της κλιματικής αλλαγής και η χώρα μας, ορθά πράττοντας, σπεύδει να εκμεταλλευθεί τα τελευταία ίσως αποθέματα φυσικού αερίου που θα έχουν κάποια ζήτηση μέσα στις επόμενες 2 δεκαετίες, πριν κριθούν και αυτά ως ακατάλληλα προς χρήση. Μετά, όμως, τί μέλλει γενέσθαι;
Με δεδομένο ότι η τεχνολογίες πυρηνικής σύντηξης για παραγωγή ενέργειας, που θα έλυναν οριστικά το ενεργειακό πρόβλημα της Υφηλίου, ανήκουν στο απώτερο μέλλον, είναι φυσικό οι αναπτυγμένες κοινωνίες να διερευνήσουν σοβαρά τους τρόπους ασφαλούς χρήσης της πυρηνικής ενέργειας, οι οποίοι πλέον καμία σχέση δεν έχουν με το ατύχημα του Τσερνόμπιλ, που παρακίνησε κάποιους φιλοσοβιετικούς συμπολίτες μας να τροποποιήσουν τη δίαιτά τους, τρώγοντας μεγάλες ποσότητες μαρουλιών και άλλων ζαρζαβατικών, για να μας πείσουν ότι όλα αυτά ήταν απλές ανυπόστατες διαδόσεις.
Οι σημερινές τεχνολογίες παραγωγής ενέργειας από την πυρηνική σχάση, έχουν τόση σχέση με το Τσερνόμπιλ, όση ένα ηλεκτροκίνητο όχημα, με μια ατμομηχανή των αρχών του 19ου αιώνα. Κι όμως, κάποια πολιτικά αποκόμματα προσπαθούν να κεντρίσουν το θυμικό των συμπολιτών μας με επιχειρηματολογία της δεκαετίας του ’70, ενώ καμία αντίδραση δεν εκδήλωσαν στο παρελθόν στη συνεχιζόμενη λειτουργία του απαρχαιωμένου πυρηνικού σταθμού του Κοζλοντούι, στη γειτονική μας Βουλγαρία, λες και η ραδιενέργεια θα χρειαστεί βίζα και διαβατήριο για να περάσει τα σύνορά μας, σε περίπτωση ατυχήματος.
Για να αντιληφθεί κανείς τα επίπεδα επικινδυνότητας και το αποτύπωμα άνθρακα που έχουν οι διάφορες μορφές παραγωγής ενέργειας, μπορεί να ανατρέξει στον σύνδεσμο: www.OurWorldinData.org/safest-sources-of-energy(συγγραφέας Dr. Hannah Ritchie) και να αντιληφθεί εύκολα ότι η σύγχρονη πυρηνική τεχνολογία, είναι μακράν η ασφαλέστερη και περιβαλλοντικά φιλικότερη μέθοδος παραγωγής ενέργειας.
Φυσικά, ο μέσος συμπολίτης μας διακατέχεται από εντελώς αντίθετες «επιστημονικές» εμμονές, κι έτσι θα γίνουμε μάρτυρες πολλών «κοινωνικών αντιδράσεων», όπως συμβαίνει με κάθε νέα τεχνολογική εφαρμογή στην Ελλάδα.
Δημοσθένης Δούκας